Już po raz dziewiąty mamy przyjemność przedstawić Państwu podsumowanie Ogólnopolskiego Badania Wynagrodzeń (OBW). W 2011 roku uczestniczyło w nim ponad sto tysięcy osób (101 787) co sprawia, że jest to największe pozarządowe badanie płac w Polsce. Przedstawienie Państwu tak dokładnych danych o wynagrodzeniach Polaków było możliwe dzięki współpracy z czołowymi polskimi portalami (Pracuj.pl, Interia.pl, GazetaPraca.pl, WP.pl).
Jak co roku przypominamy, że w naszym badaniu dominują ludzie młodzi (68,1% ma nie więcej niż 35 lat) oraz osoby z wykształceniem wyższym (77,2%). Sprawia to, że nasi respondenci zajmują bardziej specjalistyczne stanowiska, a ich wynagrodzenia są wyższe niż przeciętnych osób. Ważną zaletą takiej struktury grupy jest to, że z dużo większą dokładnością od innych źródeł podajemy jak kształtują się wynagrodzenia na większości specjalistycznych stanowisk. Warto również podkreślić, że w porównaniu do tradycyjnych badań płacowych OBW zawiera dane od pracowników z ponad 20 000 firm. Jest to również jedyne komercyjne badanie zawierające dane o płacach dla każdego województwa i większości powiatów. Ponadto jako jedyni dysponujemy informacjami o wynagrodzeniach na ponad 500 stanowiskach.
Przypominamy również, że prezentując dane liczbowe posługujemy się głównie medianą, gdyż miara ta lepiej niż średnia charakteryzuje badaną populację. Z badań GUS wynika bowiem, iż 2/3 Polaków zarabia poniżej średniej, co może być przyczyną błędów interpretacyjnych. Natomiast
mediana jest wartością dzielącą badaną populację na pół. Ze względów metodologicznych w obliczeniach końcowych uwzględniliśmy dane 92 262 respondentów.
Celem artykułu jest zaprezentowanie najciekawszych danych obrazujących wynagrodzenia kobiet i mężczyzn w 2011 roku. Kobiety zatrudnione na stanowisku pracownika szeregowego otrzymywały zarobki w wysokości 2 320 PLN (mediana) i stanowiło to 90% wynagrodzeń mężczyzn. Na stanowisku kierowniczym kobiety zarabiały 5 000 PLN (mediana), co stanowiło 83% wynagrodzeń mężczyzn (mediana 6 000 PLN). Szczegółowe dane przedstawione są w tabeli 1.
Tabela 1.
Mediana wynagrodzeń całkowitych kobiet i mężczyzn
na poszczególnych szczeblach zarządzania
|
szczebel
zarządzania
|
płeć
|
wielkość
próby
|
25%
zarabia
poniżej
|
mediana
|
25%
zarabia
powyżej
|
|
pracownik
szeregowy
|
kobiety
|
13 937
|
1 800
|
2 320
|
3 100
|
|
mężczyźni
|
13 075
|
2 000
|
2 570
|
3 500
|
|
specjalista
|
kobiety
|
14 172
|
2 500
|
3 400
|
4 500
|
|
mężczyźni
|
13 491
|
2 900
|
4 000
|
5 400
|
|
starszy
specjalista
|
kobiety
|
5 586
|
3 300
|
4 500
|
6 500
|
|
mężczyźni
|
6 954
|
3 900
|
5 581
|
8 000
|
|
kierownik
|
kobiety
|
8 136
|
3 500
|
5 000
|
7 500
|
|
mężczyźni
|
11 557
|
4 000
|
6 000
|
9 000
|
|
dyrektor/zarząd
|
kobiety
|
1 721
|
6 000
|
10 000
|
17 000
|
|
mężczyźni
|
3 633
|
8 000
|
13 000
|
21 500
|
Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Największe różnice pomiędzy zarobkami kobiet i mężczyzn wystąpiło w grupie osób z wykształceniem wyższym ekonomicznym. Mężczyźni o takim wykształceniu zarabiali 6 000 PLN i było to o 43% więcej niż kobiety z ukończonymi studiami ekonomicznymi (mediana 4 200 PLN). Dla porównania, w grupie osób z wykształceniem humanistycznym, kobiety otrzymywały pensje w wysokości 3 600 PLN (mediana), co stanowiło 80% zarobków uzyskiwanych przez mężczyzn z takim wykształceniem (mediana 4 500 PLN).
Wykres 1. Wynagrodzenia kobiet i mężczyzn o różnym typie wykształcenia wyższego

Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Kobiety zatrudnione na stanowisku specjalistów w mikro firmach otrzymywały wynagrodzenie w wysokości 2 560 PLN. Było to o 340 PLN mniej niż wynagrodzenie mężczyzn w firmach tej wielkości (mediana 2 900 PLN). Różnica ta wzrastała do 611 PLN w przypadku największych firm zatrudniających powyżej 1 000 pracowników. Na stanowisku kierowniczym kobiety zatrudnione w największych firmach zarabiały 5 700 PLN, podczas gdy mężczyźni otrzymywali wynagrodzenie w wysokości 7 000 PLN.
Wykres 2. Wynagrodzenia kobiet i mężczyzn w firmach różnej wielkości

Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Wśród osób na stanowiskach kierowniczych posiadających MBA połowa kobiet otrzymywała wynagrodzenie w przedziale od 6 300 PLN do 14 500 PLN. Dla porównania, 50% mężczyzn na tym stanowisku otrzymywało pensję w przedziale od 8 000 PLN do 15 000 PLN. Co czwarty mężczyzna z MBA zatrudniony na stanowisku dyrektora zarabiał powyżej 32 300 PLN.
Wykres 3. Wynagrodzenia kobiet i mężczyzn z MBA

Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Kobiety zatrudnione na stanowisku sprzedawcy otrzymywały wynagrodzenie w wysokości 1 600 PLN, co stanowiło 80% zarobków mężczyzn (mediana 2 000 PLN). W przypadku stanowiska specjalisty ds. sprzedaży proporcja ta wyniosła 89%. Największe różnice w przytoczonych stanowiskach pojawiły się w przypadku stanowiska kierownika projektu. Kobiety zatrudnione na tym stanowisku otrzymywały wynagrodzenia o wysokości 5 960 PLN, podczas gdy zarobki mężczyzn były o 34% wyższe i wyniosły 8 000 PLN.
Wykres 4. Wynagrodzenia kobiet i mężczyzn na wybranych stanowiskach

Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Kobiety zatrudnione w branży bankowej na stanowisku pracownika szeregowego otrzymywały wynagrodzenie w wysokości 2 990 PLN (mediana). Stanowiło to 93% zarobków, jakie otrzymywali mężczyźni na tym stanowisku zatrudnieni w tej branży (mediana 3 200 PLN). Większe rozpiętości pomiędzy zarobkami kobiet i mężczyzn wystąpiły na stanowisku specjalistów w tej branży. Kobiety otrzymywały płace w wysokości 83% zarobków mężczyzn (mediana 4 800 PLN).
Wykres 5. Wynagrodzenia kobiet i mężczyzn w wybranych branżach

Źródło: Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (OBW) przeprowadzone przez Sedlak & Sedlak w 2011 roku
Wyjaśnienie terminów użytych w artykule:
wynagrodzenie całkowite - miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące pracownikowi z uwzględnieniem wszystkich ruchomych dodatków pieniężnych, takich jak: premie, nagrody i inne.
mediana - Wartość dzieląca wszystkie dane na pół. Poniżej i powyżej mediany znajduje się dokładnie po 50% danych. Innymi słowy, jeżeli
mediana wynosi 2 000 PLN, to znaczy, że wynagrodzenie na danym stanowisku jest w połowie zakładów niższe, a w połowie wyższe od 2 000 PLN.
Mediana jest miarą statystyczną, która lepiej niż średnia oddaje tendencję centralną wyników, ponieważ średnia może być zaburzona przez wyniki skrajne.
górny kwartyl - wartość, powyżej której mieści się 25% danych. Innymi słowy, jeżeli górny kwartyl wynosi 4 500 PLN, to 3/4 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/4 powyżej 4 500 PLN
dolny kwartyl - wartość, poniżej której mieści się 25% danych. Innymi słowy, jeżeli dolny kwartyl wynosi 1 500 PLN, to 1/4 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 3/4 powyżej 1 500 PLN.
Katarzyna Jaśko
Data publikacji: 30.01.2012
Przypominamy, że zgodnie z pkt 2.6 - 2.7 regulaminu kopiowanie, przetwarzanie
i wykorzystywanie tekstów portalu w innych celach niż użytku osobistego wymaga pisemnej zgody redakcji.